Морничава исповед на Александар Стричевиќ, поранешен член на сектата „Црна ружа“: „На 12 години ме тераа да прободам роднина“

Содржина:

• Домот е во жалост, интернетот станува спас за едно дете со неискажана болка
• Сомнеж што го погодува најболното: „Ако Бог е добар, зошто не ја спаси сестра ти?“
• Иницијација со крвава задача: Конкретна жртва за „духовно воздигнување“
• Строга пирамида: Војската долу, фанатици во средина, пари на врвот
• Стравот добива телефонски број: Следење и закани по одбивањето да се „иницира“
• Сектите не бркаат само деца: Интелект, кариера, позиција
• Социјалните мрежи ја олеснуваат манипулацијата додека едукација нема
• Крајна цел: Од луѓето да направат идеални војници, лишени од пријателство и љубов
• Брза и радикална промена кај блиските е најголемиот аларм
• Стравот да не остане уште едно дете само е единствено што останува по сè

Домот е во жалост, интернетот станува спас за едно дете со неискажана болка

Александар имал 12 години кога во семејството се случува трагедија и ја губи сестра му. Од тој момент, детството во формата што ја знаел — едноставно престанува да постои. „Тоа е како да ти го земат детството. И остануваш со нешто што не знаеш каде да го ставиш.“ Во домот, секој тагува на свој начин, без разговори. Тишина и болка што не се именува. За дете, тоа е најопасната комбинација: огромна внатрешна бура и нула канал за изразување. Тогаш екранот станува спас — форуми, разговори со непознати, виртуелни „пријателства“. Првпат се чувствува слушнат и сфатен. „Се претставуваа како пријатели — луѓе што се тука да ме сослушаат. Кога едно дете ќе види дека некој го слуша, дека му е битно… тогаш се отвораш.“ Но во погрешни раце, тоа отворање станува врата.

Сомнеж што го погодува најболното: „Ако Бог е добар, зошто не ја спаси сестра ти?“

Ништо не почнува со зборот „секта“. Напротив — сè почнува со грижа и разбирање. Потоа разговорите се местат кон вера, смисла, „духовност“, но не како лекција, туку како сомнеж што продира. Судбоносно прашање: „Ако Бог е добар и ако постои — зошто не ја спаси твојата сестра?“ За дете што доживеало трагедија, ова не е филозофија, туку нож во раната. Почнуваат да рушат сè што детето го сметало за сигурно. Следи предупредувачка трансформација — одделување од родителите, реалноста, здравиот сомнеж. Се нуди нов свет каде што само тие те разбираат.

Иницијација со крвава задача: Конкретна жртва за „духовно воздигнување“

Александар ги опишува механизмите како извртен огледалски свет: „Сè што се прави во христијанството — тука се прави обратно.“ Во сектата, најлошата иницијација се бара конкретно. „Ми дадоа задача да убијам близок роднина. Со одреден број убоди со нож. Тоа требаше да биде мојата иницијација.“ Му ја продаваат идејата како „духовно воздигнување“: ако убиеш, душата ти оди на повисоко ниво, добиваш сила, можеш да „помогнеш“ на други. „Тоа веќе не е моето биолошко семејство. Моето семејство е мојот култ. Тоа се луѓе што ме слушаат… и ми ‘помагаат’.“ Прво те прават да се чувствуваш дека си сам, потоа ти продаваат нова фамилија — и кога ќе поверуваш, лојалноста станува сè.

Строга пирамида: Војската долу, фанатици во средина, пари на врвот

„Црна Ружа“ не е романтична мистична група, туку пирамидална, дисциплинирана структура. На врвот се невидливи луѓе — нив никој не ги знае. Средината ја држат фанатиците што контролираат и казнуваат. На дното се бројки — „војска“ што го прави сè што ќе наредат духовните водачи. Александар порачува: „Целта е пари. Тоа е чист бизнис.“ Во детската фаза не се барале пари, туку целосна лојалност. Механизмите: контрола, изолација, уцена, зависност.

Стравот добива телефонски број: Следење и закани по одбивањето да се „иницира“

Александар не стигнал „до крајот“ — барањето било премногу. Самото спомнување нож, убод, убиство го пресекло. Се обидува да прекине се, се повлекува и молчи. Но тогаш почнуваат закани: телефонски повици, пораки, а потоа мејлови и фотографии од него пред училиште. „Добивав фотографии од мене — од училиште.“ Детето мисли: „ќе ме убијат“. Денес, како возрасен, Александар сфаќа: „Не сакаа да ме убијат. Сакаа да ме натераат сам да си го одземам животот.“

Сектите не бркаат само деца: Интелект, кариера, позиција

Една од најопасните предрасуди е дека секти таргетираат само „слаби“ и „необразовани“. Александар сведочи поинаку: „Во тие организации видов и академски граѓани: доктори на науки, инженери…“ Приодите се различни: некому преку вера, друг преку саморазвој, трет преку заедништво, страв или мисија. Денес, интернетот како секојдневие го проширува теренот — таму каде што има живот, има лов.

Социјалните мрежи ја олеснуваат манипулацијата додека едукација нема

Александар подвлекува — денес има „нула едукација“ за ваквите механизми. Социјалните мрежи се идеален простор за манипулација: брзи контакти, анонимност, алгоритми што туркаат екстреми. Онлајн „предизвици“ стануваат нормалност: задача, притисок, потреба да се „докажеш“. Коренот е ист — луѓето бараат водач. „Ние секогаш бараме некој да нè води. И кога ќе се навикнеш на тоа, лесно е некој да се претстави како ‘единствениот’ што знае.“

Крајна цел: Од луѓето да направат идеални војници, лишени од пријателство и љубов

Во најмрачниот дел од анализата, Александар формулира: „Војска. ‘Завади па владеј’. Ако луѓето се разединат… ако немаш потреба да сакаш друго човечко суштество, ако немаш потреба од пријателство… и ако со твоите нагони, желби и иднина управува некој друг — тогаш се губиш себеси. И стануваш идеален војник за туѓи цели.“

Брза и радикална промена кај блиските е најголемиот аларм

Александар денес разговара со родители и семејства што бараат помош. Не нуди магични формули, туку нешто банално — а суштинско: „Ако забележите дека човек се менува за 180 степени во рок од два месеца — тоа е аларм.“ Не секогаш значи „секта“, но брза, радикална промена е сигнал дека нешто сериозно се случува. Првиот чекор е да се работи на комуникацијата со најблиските. Најголемиот пријател е оној што е тука цел живот.

Стравот да не остане уште едно дете само е единствено што останува по сè

Ова не е приказна за „чудни луѓе“ или „далечни ритуали“, туку за дете кое останало само со болка и возрасни што ја користат таа празнина. Александар успеал да се извлече, но многумина не успеваат — не поради „слабост“, туку поради систем што те одвојува од сè човечко. Ако остане една реченица, нека е оваа: „Ми рекоа дека треба да прободам роднина за да ‘се издигнам’.“ Кога некој ти бара да ја предадеш љубовта, фамилијата, совеста — тоа не е „духовност“. Тоа е машина што јаде луѓе, а најчесто почнува со нешто што изгледа најнежно: „Тука сум. Те слушам.“