Отец Рафаило: „Ако не сте знаеле дали Бог постои, каде е и каков е, од денес да знаете“

Содржина:

• „Ако не сте знаеле — денес да знаете“: Одговорот на вечните прашања за Бог
• Лажна побожност: Сè што изгледа духовно — може да биде измама и фалсификат
• Крстот не се наметнува — туку доброволно се зема во животот, во бракот, во страдањата
• Мнозина мислат дека одат по Господ — а само го чуваат сопствениот живот
• Многумина од нас потрошиле децении — и сè уште не се определиле, животот без Христос не е живот

„Ако не сте знаеле — денес да знаете“: Одговорот на вечните прашања за Бог

Отец Рафаило започнува со прашањето кое мнозина си го поставуваат во тишина, но ретко го изговараат гласно: Дали Бог постои? Каде е? Каков е? Тој не го отфрла прашањето и не го осудува оној кој го поставува. Напротив — дава одговор: „Луѓето се мачат: има ли Бог, нема ли… Ете ти го — Бог се јавил. Слушај што ти кажува, има нешто за тебе. И ако земеш — можеш понатаму по него. А ако не земеш — ќе останеш раскинат од сомнежи, дилеми, и грев, и ѓавол ќе владее со тебе.” Тоа е клучниот момент на целата проповед. Не теологија. Не апстрактна филозофија. Туку конкретна понуда и конкретна последица.

Лажна побожност: Сè што изгледа духовно — може да биде измама и фалсификат

Она кое отец Рафаило го набројува со безмилосна прецизност е листата на она кое изгледа духовно — а не е: лажна вера, лажно христијанство, лажно православие, лажна побожност, лажна молитва, лажно смирение, лажно постење, лажни духовни чувства. „Во сè има лаж, во сè има измама, во сè има фалсификат — па и во верата.“ Тој не го кажува ова за да обесхрабри, туку за да постави прашање: дали она кое го живееме е вистинско или само изгледа вистинско? Потоа продолжува со опис на она кое се случува кога некој се обидува да гради духовен живот без да се одрече од себеси: „Тој ја измислува сопствената состојба. Ги користи ресурсите на паднатата природа, паднатиот човек — за да гради духовен живот. И тоа е комбинација на психолошки превирања и демонски додавања. И човекот мисли — ете, тоа е духовен живот.“ Но, вели тој, „тоа не е среќа. Не е инспирација. И тоа веднаш се гледа.“

Крстот не се наметнува — туку доброволно се зема во животот, во бракот, во страдањата

Централниот теолошки став на оваа проповед е едноставен, но тежок: крстот не ти се наметнува — туку ти го земаш. Тоа е слободна одлука. „Крстот не се наметнува, туку се зема. Пружи ја раката.“
Отец Рафаило ова го поврзува со тајната на бракот, со монаштвото и со свештенството. Во сите три случаи, во суштина, се случува истото: човек доброволно прифаќа крст, по Божји благослов.
„Кога свештеникот прашува: ‘Ја земаш ли оваа жена?’, а тој одговара: ‘Ја земам’ — со тоа прифаќа крст. И таа го прави истото. Бракот може да успее само ако двајцата се одрекле од себеси и се прифатиле еден со друг по Божји благослов — не насила, туку со слободна волја: да се носат еден со друг и да се трпат.“
Истото важи и за болеста. Отец Рафаило не ја избегнува ни таа тешка тема. Вели дека Господ може да исцели, но понекогаш не го прави тоа, затоа што и болеста може да биде крст. Ако тој крст ти биде одземен пред да бидеш подготвен, тогаш се поставува прашањето: каде си ти без него? „Каде ќе бидеш без тој крст?“

Мнозина мислат дека одат по Господ — а само го чуваат сопствениот живот

Тоа е реченицата што удира. Отец Рафаило опишува едно типично сценарио: човек се определил — но само делумно. Зел нешто, оставил нешто, прилагодил колку што му одговара. Нашол некаква „мерка“ и мисли дека оди по Христос. Но, не оди — само се држи за својот живот.
Затоа го нема оној вистински осет на одење по Христос, ниту вистинско соединување со Него.
Господовите зборови што ги цитира отец Рафаило се јасни: „Кој сака да оди по мене, нека се одрече од себеси и нека го земе крстот свој.“ Не: нека се поправи малку. Не: нека се среди. Туку — нека се одрече. Целосно.
„Треба да се откажеш од себе — за да можеш вистински да се најдеш во Мене.“

Многумина од нас потрошиле децении — и сè уште не се определиле, животот без Христос не е живот

Кон крајот на проповедта, отец Рафаило се свртува кон реалноста на времето. „Бог дал големо време. Некои од нас потрошиле сериозно време. Години. Децении живот. И уште не се определиле. Уште не одлучиле. И мислат дека може така.” Може така. Но: „Живот без крст е живот без Христос. А живот без Христос — тоа не е живот. Туку смртта.” Тој не го кажува ова со гнев. Го кажува со свесност дека пред него стојат луѓе кои можеби прв пат — или по стоти пат — го слушаат ова и сè уште немаат одговор. „Ако не сте знаеле — денес да знаете.”