Замислете летало со распон на крила поголем од Боинг 747, што лета цели три дена без воопшто да слета – и тоа благодарение само на сончевата светлина. Ова не е научна фантастика, туку дело на стартапот Skydweller Aero, кој поставува нови граници во авијацијата. Нивната крајна цел? Дрон што ќе слетува само кога навистина ќе …
Истражување на речиси 80.000 луѓе покажа дека исфрлање на месото и млечните производи може да го намали ризикот од смртоносни видови рак и до една четвртина. Веганите имаат 25% помали шанси да развијат рак во споредба со лицата што јадат месо, а статистиката особено е охрабрувачка за намалување на ризикот од рак на дојка и …
Научниците открија редок минерал, досега најден само во древни метеорити и на Марс, кој има неверојатно својство – неговата топлотна спроводливост не се менува со порастот на температурата, што е спротивно на сѐ што знаеме за материјалите. Овој феноменален материјал може да биде клучот за нови индустриски технологии и огромно намалување на загадувањето. Содржина: …
Научниците идентификуваа можен природен начин за регулирање на шеќерот во крвта и желбата за благо, слично на ефектите од познатиот лек Оземпик. Истражувањата на Универзитетот Џиангнан во Кина открија дека цревните микроби и нивните метаболити се клучни за создавање на хормонот GLP-1 – главен регулатор во контролата на шеќерот и апетитот. Ова откритие може да …
Се почесто, медицинските експерти алармираат за драматичен раст на случаи каде луѓето, после интеракции со AI четботи, паѓаат во тешки психички кризи – вклучително и параноја, заблуди и губење на врската со реалноста. Овој феномен, наречен „AI психоза“, добива загрижувачки размери, потенцира водечкиот психијатар од Калифорнија, кој сведочи дека десетина луѓе со вакви симптоми биле …
Астрономите открија црна дупка со маса 36 милијарди пати поголема од Сонцето, толку тешка што ја извиткува светлината на цела галаксија и создава речиси совршен Ајнштајнов прстен. Спектакуларната гравитација на оваа црна дупка „претвора“ трилјади ѕвезди во астрономски украси, и е 10.000 пати помасивна од црната дупка во срцето на Млечниот Пат. Научниците сметаат дека …
Rumble, популарната платформа за видеа и позната по својот поддржувачки став кон Биткоин, прави драматичен исчекор во светот на вештачката интелигенција и високо-перформансен комјутинг. Со планираното купување на Northern Data — технолошка компанија лидер во инфраструктура за AI — ќе дојде до голема промена во сопственичката структура и можност за раст на компаниите. Содржина: Rumble …
Современото онлајн запознавање е опишано како кошмар – преполно со лажни профили, клише пораки и апликации што ја комерцијализираат самотијата. Наместо искрени средби, добиваме бесцелно скролање низ фотографии и алгоритми кои нѝ диктираат со кого да се поврземе. Но, новата апликација Sitch оди чекор понатаму: ја заменува дури и првата комуникација со друг човек – …
Минатиот месец, федерален судија во САД донесе одлука што би можела да ги вклучи милиони писатели во тужба за повреда на авторски права против стартапот Anthropic. Се тврди дека нивниот AI чатбот Claude бил „научен“ користејќи пиратски книги симнати од таканаречени „сенки-библиотеки“ како LibGen. Овој случај може да стане најголемата тужба за авторски права во …
Тим од инженери го дизајнираше замислениот вселенски брод „Хризалис“, долг дури 58 километри, што може да пренесе до 2.400 колонизатори до Алфа Кентаур — најблискиот ѕвезден систем до нашиот. Овој футуристички брод освои прво место на натпреварот за дизајн „Project Hyperion“, организиран од меѓународен конзорциум на научници, инженери и урбанисти. Веста ја објави Live Science. …
Додека индустрискиот систем за храна ја турка ултрапреработената храна до секој агол на светот, новите истражувања потврдуваат колку всушност оваа современа исхрана може да биде штетна, дури и кога изгледа „здрава“ однадвор. Научниците посочуваат: разликата меѓу тоа што го јадеме и тоа што ни се случува во телото е огромна. Содржина: Научен експеримент: Испитаниците …
Домот на секој војник — особено некој млад, свежо регрутиран — е место на голем психолошки притисок. Паника, црни мисли и очај можат да го срушат внатрешниот свет на еден човек. Наместо психолошка помош, дали иднината ни носи импланти кои на биохемиско ниво ќе ги блокираат „несаканите“ мисли? По интернет кружат шпекулации дека гигантот „Ростек“ …
Шизофренијата е тешка болест што често го прави животот на заболените страшно тежок, ја скратува нивната возраст и ја нарушува комуникацијата со светот. Но историски гледано, некои од најголемите генијалци на човештвото ја носеле во себе токму оваа болест – и дел од нивните уникатни успеси се поврзуваат токму со неа. Науката денес се обидува …
Роверите на Марс продолжуваат да испраќаат зачудувачки фотографии од своите истражувања. На една од последните снимки, Роверот „Кјуриосити“ сними камен со облик што наликува на корал. Ова откритие повторно го отвора прашањето: дали некогаш Марс бил дом на течна вода – а можеби и живот? Роверот „Кјуриосити“ работи во кратерот Џезеро и таму фати …
Научно истражување открива дека околу петдесеттата година од животот процесите на стареење во човечкиот организам нагло се интензивираат. Ова драматично откритие носи нова надеж за рана превенција против болести поврзани со стареењето, според изворот Medical News Today. Содржина: Анализа открива промени во 13 типови ткива и 7 основни физиолошки системи Реакција на специфични протеини …
Овие дваесет чуда ја откриваат завесата зад најбизарните и на моменти застрашувачки факти за нашето тело, ум и светот наоколу. Секое откритие е потврдено од истражувања и сведоштва – и може целосно да ви ја промени претставата за човековата природа и реалноста. Содржина: Мозокот гледа без очи Коските можат да се виткаат како гума …
По несреќата во Чернобил, жителите на Припјат беа евакуирани, оставајќи ги своите миленичиња зад себе. Повеќето загинаа од радијација и глад, но дел од кучињата не само што преживеаја, туку успеаја и да се прилагодат на животот во една од најрадиоактивните средини на светот. Повеќе од 800 кучиња денес живеат во зоната на исклучување, а …
Колку и да живееме подолго во просек, само мал дел од нас ја слават стогодишнината. А зошто токму овие луѓе стануваат столетници сѐ уште е мистерија за науката. Новото истражување ги открива токму тие тајни на долгиот живот – и тоа не се само среќа или добри гени. Содржина: Столетниците го одложуваат или избегнуваат …
Нашето секојдневно чувство е дека минатото е зад нас, сегашноста постојано исчезнува, а иднината е непозната. Но, современата наука сѐ почесто го оспорува ова цврсто убедување. Експерименти и нови теории во квантната физика, космологијата и материјалознанието покажуваат дека времето е многу пофлексибилно, па дури и обратливо. Ова не е фантастика – туку вистински научно забележани …
Некогаш, во историјата на медицината и науката, експериментите врз луѓе биле немилосрдни, сурови и често без никаков морален компас. Фатални операции без анестезија, експерименти кои ги уништувале животите на стотици, па дури и судбоносни одлуки кои засекогаш менувале човечки судбини. Ова се приказните за најстрашните научни експерименти кои оставиле темна дамка врз човечката историја. Содржина: …
Научници од Харвард првпат открија дека недостатокот на литиум во мозокот е клучна причина за развојот на Алцхајмер. Овој откриен недостаток отвора надеж за нов лек што ги враќа изгубените когнитивни способности кај пациентите. Истражувањето, под раководство на професорот Брус Јанкнер, анализирало постмортални мозочни ткива од 285 лица со различен степен на ментално здравје, а …
Кина постојано ги турка границите на технологијата, но последниот чекор може да ја смени иднината на војувањето. „Роботи-волци” опремени со борбени пушки веќе тренираат рамо до рамо со кинеските војници. Државната телевизија CCTV објави видео во кое металните „волци” маршираат по ридови додека војниците разменуваат огнено оружје со гумени куршуми. Додека припадниците на Народната …
За илјадници наставници ова е вистинска мака: учениците сѐ повеќе ѝ ги препуштаат домашните задачи на вештачка интелигенција како ChatGPT. Но, дали овој тренд е толку силен, што самите AI компании зависат од школската година? Последните податоци покажуваат необичен феномен: користењето на ChatGPT драстично паѓа секое лето, кога завршува наставата и почнуваат летните распусти. …
OpenAI го објави долгоочекуваниот ChatGPT-5 – новата генерација на препознатливиот алат за вештачка интелигенција кој веќе го користат речиси 700 милиони луѓе неделно. Развојот доаѓа во време кога глобалната трка за најнапредна технологија никогаш не била поостра. Содржина: ChatGPT-5 слободно достапен за сите: Нови моќни можности за секој корисник Започнува ерата на супер-интелигентни компјутери: …
Додека ги следиме најновите гафови со автономни автомобили како Vegas Loop, во Чешка се случува вистинска железничка револуција – воз кој оди сам, полн со патници, а знае да запре и пред стадо овци! Содржина: Првиот воз без машиновозач во Европа се движи низ отворена природа во Чешка Возот „Edita” – дизел стакло со …
Binance лансираше нова функција што го менува секојдневното користење на криптовалути за корисниците во Европа. Сега, со неколку клика, можете да претворите крипто валути во евра и средствата речиси моментално да се најдат на вашата Mastercard картичка. Без долги чекања, без комплицирани процеси. Ова е огромен чекор напред во практичната употреба на дигиталните пари, овозможувајќи …
Студенти и истражувачи од Факултетот за електротехника и информациски технологии (ФЕИТ/УКИМ) освоија награда за најдобар научен труд со наслов “Towards Open Foundation Language Model and Corpus for Macedonian: A Low-Resource Language” на меѓународната конференција „Slavic NLP Workshop“, одржана во рамки на 63-тото издание на една од најпрестижните светски конференции за обработка јазик – ACL (Association …
Марс со децении се сметаше за ладна и сува пустина, каде водата не може да постои како течност поради екстремно ниските температури и разредената атмосфера. Но, најновите откритија покажуваат дека благодарение на изобилието на сол, течна вода навистина може да се формира на површината на нашата соседна планета. Содржина: Марс – најсувата пустина во Сончевиот …
Се сметаше дека нашите древни предци – приматите, се појавиле во тропскиот рај на густите џунгли. Но, нова студија ја превртува таа приказна наопаку: приматите всушност преживувале во ледена клима, каде зимите биле сурови, а летата жешки и непредвидливи. Ова откритие ја менува историјата на еволуцијата на приматите – и можеби на целиот човечки род. …
Во срцето на Кандахар, каде што летата рутински носат температури над +40°C, таксистите откриваат иновативни начини за да се борат против неподносливата жештина. Наместо да вложуваат во скап и често неефикасен сервис за автомобилските клими, тие им даваат втор живот на своите возила – со рачно изработени системи за ладење, како вистински мали чуда на …
