„Немав поим дека сум доживеал мозочен удар – имав само еден, редок симптом кој се јавува кај помалку од 1 процент од луѓето“

Содржина:

• Симптомот што ги збуни сите: Зборовите му изгледале како стран јазик, но немал познати сигнали за мозочен удар
• Вистината излегла на виделина дури кога не можел да прочита инструкции на банкомат: Брза реакција поради трагедија во семејството го спасува
• Класични и скриени симптоми на мозочен удар – зошто секоја минута и непознат знак се пресудни за животот
• Мозочен удар без класични симптоми – експертите алармираат дека губење способност за читање како единствен знак е исклучително ретко, но опасно
• Нови терапии за спречување мозочен удар – клиничко истражување му дава надеж и желба да помогне на други
• Два вида мозочни удари: Исхемичен и хеморагичен – причини, ризици и шокантна статистика за смртност
• Секоја минута вреди: Бројката на преживеани и животната цена на мозочниот удар – тешки последици, но можност за рехабилитација

Симптомот што ги збуни сите: Зборовите му изгледале како стран јазик, но немал познати сигнали за мозочен удар

Гордон раскажува: „Бев во градината, влегов да пијам чај, да слушам музика и да проверам мејлови на телефонот – изгледаше како да се напишани на стран јазик. Јасно ги гледав, гледав од кого се, но зборовите не значеа ништо за мене.“ Прво помислил дека е само уморен затоа што веќе бил буден до доцна претходната ноќ. “Ги знаев класичните знаци за мозочен удар како слабост на лицето, неспособност да кренам раце или говорни проблеми, но не чувствував ништо од тоа.”

Вистината излегла на виделина дури кога не можел да прочита инструкции на банкомат: Брза реакција поради трагедија во семејството го спасува

И покрај необичноста, Гордон не барал веднаш медицинска помош. Кога следниот ден не можел да ги прочита инструкциите на банкоматот, решил да посети лекар. Сепак, неговата братучетка, чиј сопруг починал од мозочен удар само три недели претходно, веднаш дошла по него и го однела во итна помош. Таму било откриено дека има хеморагичен мозочен удар. Овој вид на мозочен удар се јавува кога крвен сад пука во мозокот и предизвикува крвавење во ткивото.

Класични и скриени симптоми на мозочен удар – зошто секоја минута и непознат знак се пресудни за животот

Мозочниот удар е глобален здравствен проблем и една од најчестите причини за смрт и инвалидитет. Според Светска здравствена организација, секоја година повеќе од 12 милиони луѓе во светот доживуваат мозочен удар, додека околу 6 милиони умираат како последица на оваа состојба. Најчести симптоми се ЛИЦЕ (спуштање/неможност за насмевка), РАЦЕ (слабост или неможност да се крене рака), ГОВОР (зборови неразбирливи) и ВРЕМЕ (веднаш да се повика итна помош). Меѓутоа, и симптоми како ненадејно губење на вид, јака главоболка и повраќање можат да бидат знак на удар, како и губење осет на една половина на телото, вртоглавица и потешкотија при голтање.

Мозочен удар без класични симптоми – експертите алармираат дека губење способност за читање како единствен знак е исклучително ретко, но опасно

Губењето способност да се чита без други класични симптоми, како што доживеал Гордон Роб, се јавува кај помалку од еден процент од пациентите кои доживуваат мозочен удар.Гордон вели: „Имав чувство дека не припаѓам на одделението за мозочен удар, бидејќи бев ист како и обично, освен што не можев да читам. Ова покажува колку е важно да се обрне внимание и на необични симптоми. Ако не отидев во болница, можев да одам наоколу со бомба во главата.“

Нови терапии за спречување мозочен удар – клиничко истражување му дава надеж и желба да помогне на други

Симптомите на Гордон се подобруваат, но читањето, сепак, му оди побавно од порано и понекогаш не може одеднаш да го најде вистинскиот збор при разговор. За да не доживее втор мозочен удар, учествува во британско клиничко истражување финансирано од British Heart Foundation. Таму истражуваат дали лекови како клопидогрел или аспирин, што го намалуваат ризикот од згрутчување на крвта, можат да спречат идни мозочни удари и срцеви напади кај лица со ваков тип на удар. “Учеството во ова истражување ми дава сигурност дека лекот може да го намали ризикот од нов мозочен удар. А и ми се допаѓа чувството дека моето учество може да придонесе за подобрување на третманите во иднина и да се олесни оптовареноста на здравствениот систем.”

Два вида мозочни удари: Исхемичен и хеморагичен – причини, ризици и шокантна статистика за смртност

Постојат два главни типа на мозочен удар: 1. Исхемичен мозочен удар (80% од случаите), кога артерија се блокира од тромб и прекинува довод на крв до дел од мозокот. 2. Хеморагичен мозочен удар, кога пука крвен сад, поплавувајќи дел од мозокот со крв и лишувајќи други делови од снабдување. Може да биде резултат на артериовенозна малформација во мозокот. Триесет проценти од пациентите со субарахноидално крварење умираат пред да стигнат до болница, 25% умираат во рок од 24 часа, а 40% од преживеаните умираат во рок од една недела.

Секоја минута вреди: Бројката на преживеани и животната цена на мозочниот удар – тешки последици, но можност за рехабилитација

Од секои четворица преживеани од мозочен удар, околу три ќе се соочат со доживотни последици – од нарушена подвижност и говор, до тешкотии во секојдневни рутини. Лекувањето вклучува итна операција или лек tPA (ткивен плазминоген активатор), кое мора да се започне во рок од три часа. Д-р Соња Бабу-Нарајан, клинички директор на British Heart Foundation вели: „Ако имате симптом што не изгледа во ред, колку и да е чуден или невообичаен, многу е важно да побарате помош. Секоја минута е важна ако доживувате мозочен удар или друга итна медицинска состојба.“