Револуција во репродуктивната медицина: Научниците најдоа начин како да „подмладат“ јајце клетки и драматично ги зголемат шансите за мајчинство кај жените над 40 години

Содржина:

• Научниот пробив: Прво успешно лабораториско „подмладување“ на јајце клетка и преполовување на генетски дефекти
• Коренот на проблемот: Стареење на јајце клетките го намалува успехот на ин витро кај повозрасните жени
• Некогаш една третина, денес повеќето: Колку се засегнати жените од хромозомски грешки во јајце клетките
• Драматични резултати: Инјектирањето Shugoshin 1 го преполовува бројот на дефектни јајце клетки кај жените над 35 години
• Ограничувањата на техниката: Методот нема да овозможи бремености по менопауза
• Дали навистина ќе можеме да имаме побезбедни бебиња?
• Јавноста поделена: Некои поздравуваат надеж, други се скептични и предупредуваат на современи животни избори

Научниот пробив: Прво успешно лабораториско „подмладување“ на јајце клетка и преполовување на генетски дефекти

Д-р Агата Зеленска, ко-основач и ко-извршен директор на Ovo Labs, објаснува: „Успеавме да постигнеме прво подмладување на човечка јајце клетка во лабораторија. Ова значи дека можеме да ја намалиме фракцијата на јајце клетки со генетски дефекти.“ Таа за BBC Radio 4 изјави: „Доколку овој метод се применува клинички, може да преставува најголемо подобрување во стапката на успех на ин витро во последната деценија.“

Коренот на проблемот: Стареење на јајце клетките го намалува успехот на ин витро кај повозрасните жени

Лошиот квалитет на јајце клетките е главна причина за неуспех на ин витро и спонтани абортуси кај жени во понапредни години. Со текот на времето, јајце клетките стануваат поранливи на хромозомски грешки – новиот пристап токму тие дефекти се обидува да ги коригира. За оваа цел, научниот тим од Ovo Labs инјектираше протеин наречен Shugoshin 1 во донирани јајце клетки, кој служи како заштита за хромозомите.

Некогаш една третина, денес повеќето: Колку се засегнати жените од хромозомски грешки во јајце клетките

Студиите покажуваат дека кај жените помеѓу 20 и 32 години, околу 1 од 5 јајце клетки има хромозомска грешка. Веќе до средината на триесеттите години, над половина од јајце клетките имаат вишок или недостаток на хромозоми – главна причина за неплодност, абортуси и состојби како Даунов синдром. Со секоја наредна година, ризикот за аномалии дополнително се зголемува.

Драматични резултати: Инјектирањето Shugoshin 1 го преполовува бројот на дефектни јајце клетки кај жените над 35 години

Тимот на д-р Мелина Шу од Max Planck Institute for Multidisciplinary Sciences, исто така ко-основач на Ovo Labs, постигна забележителни резултати: „Можеме речиси да го преполовиме бројот на јајце клетки со абнормални хромозоми. Тоа е многу значително подобрување.“ Најголемата разлика се бележи кај жени над 35 години – процентот на дефектни клетки паднал од 65% на 44%. “Најубавото е што идентификувавме единечен протеин кој со возраста се губи, го вративме на ниво како кога се млади и тоа имаше голем ефект”, објаснува Шу.

Ограничувањата на техниката: Методот нема да овозможи бремености по менопауза

Иако резултатите ветуваат, Шу нагласува дека пристапот нема да овозможи да се продолжи плодноста по менопаузата – кога резервата на јајце клетки се исцрпува. “Само ја враќаме ситуацијата кон млада возраст со овој пристап”, потенцира Шу.Наодите беа претставени минатата недела на Британската конференција за плодност во Единбург.

Дали навистина ќе можеме да имаме побезбедни бебиња?

Тимот на Шу и понатаму не очекува безбедносни проблеми и веќе работи со регулаторите за почеток на клинички испитувања. Клучното прашање останува дали подобрувањето на квалитетот на јајце клетката ќе резултира со ембриони со помалку генетски грешки.

Јавноста поделена: Некои поздравуваат надеж, други се скептични и предупредуваат на современи животни избори

Дел од реакциите остануваат критички: „Ова не е добро. Толку многу жени потклекнаа на феминистичката лага дека можат да ги минуваат дваесеттите во забава, патувања и градење кариера, а потоа, кога ќе ги поминат триесеттите, после нивниот ‘пат на самооткривање’, …”. Други пак истакнуваат дека во пракса постари лица и сега се грижат за внуци или деца: „Зошто сите не се бунат кога 80-годишни личности се старатели на деца или работат во дневни центри?“.