Токсините на Колеј: Докторот кој уште пред 130 години го победувал ракот со бактерии — и светот го заборави

Содржина:

• Трагичната приказна на Беси: Дијагноза и смрт што го променија светот
• Архивите, биолошките исклучоци и германскиот имигрант што преживеал необјасливо
• Првиот успешен експеримент: Пациентот Зола и драматичното исчезнување на туморот
• Токсините на Колеј: од опасни бактерии до современа формула
• Документирани бројки и медицински чудеса: Инфекциите што спасувале животи од рак
• Непријателите на откритието: радијацијата, парите и болничката моќ ја заглавуваaт терапијата на Колеј
• Хелен Колеј Наутс: Ќерката што го сочува наследството и основа институт за истражување на рак
• Денес: Колеј се признава како „татко на имунотерапијата“, а неговата идеја го трансформира светот
• Една 18-годишна смрт и едно чудо: Историјата сѐ уште ја должи славата на пионерот Колеј

Трагичната приказна на Беси: Дијагноза и смрт што го променија светот

Во летото 1890 година, Беси Дашил, 17-годишно девојче, ја повредила раката во воз. Болката останала со недели и ниту еден лекар не можел да постави дијагноза. Конечно стигнала кај младиот хирург Вилијам Колеј. Тој направил биопсија и открил агресивен коскен сарком. Единствениот третман тогаш бил ампутација. Колеј и ја ампутирал раката, но ракот се проширил низ целото тело. Беси починала десет недели по операцијата. Таа била блиска пријателка на Џон Д. Рокфелер Џуниор, единствениот син на најбогатиот човек во Америка. Историјата што почнала со неа ќе има огромно влијание врз медицината.

Архивите, биолошките исклучоци и германскиот имигрант што преживеал необјасливо

Смртта на Беси длабоко го погодила Колеј, кој, инспириран од Дарвин, верувал дека кога постои биолошки исклучок, треба да се бара причината. Во болничките архиви наишол на случајот на Фред Штајн, германски имигрант со неоперабилен тумор кој исчезнал после опасна стрептококна инфекција. Колеј го пронашол Штајн во Њујорк — бил жив и без траги од рак. Понатамошната литература ја потврдувала оваа поврзаност: и други лекари забележувале исчезнување на тумори по тешки инфекции, но никој сериозно не го истражил тоа.

Првиот успешен експеримент: Пациентот Зола и драматичното исчезнување на туморот

Во 1891 година, Колеј го пронашол својот прв пациент, озлогласен под прекарот Зола, со огромен тумор на грлото. Тој инјектирал стрептококни бактерии во туморот — прво без голем успех, потоа со смртоносно силен сој што предизвикал силна инфекција и висока треска. Туморот почнал да се топи и за две недели исчезнал. Зола живеел уште осум години. Колеј сфатил дека бактеријата не го убивала туморот, туку имунолошкиот систем разбуден од инфекцијата.

Токсините на Колеј: од опасни бактерии до современа формула

Живите бактерии биле ризични — неколку пациенти починале од инфекција. Колеј се префрлил на топлински убиени бактерии, мешавина од Streptococcus pyogenes и Serratia marcescens, кои ги инјектирал во или околу туморот. Така, телото реагирало со имунолошка бура, а туморите во некои случаи исчезнувале. Од 1893 до 1936 година, Колеј лекувал над 1.000 пациенти, објавил 150 научни трудови и како резултат трајно излекувал над 10% од неоперабилните пациенти со сарком, дел од нив преживеале повеќе од 20 години.

Документирани бројки и медицински чудеса: Инфекциите што спасувале животи од рак

Истражувачите кои ги анализирале резултатите на Колеј немаат сомнеж дека неговите токсини биле ефикасни во дел случаи. Во 28% од документираните спонтани регресии на рак испитаниците имале претходна инфекција или треска. Кај меланом, 31% од добро документираните случаи се случиле по треска, најчесто по стрептококна инфекција. Записи за исчезнување на тумори по инфекции постојат уште од средниот век. Колеј прв се обидел да го систематизира и реплицира ова што тогаш било сметано за чудо, а денес за „спонтана регресија“.

Непријателите на откритието: радијацијата, парите и болничката моќ ја заглавуваaт терапијата на Колеј

Колеј имал резултати, но немал објаснување за механизмот. Тоа им дало простор на критичарите, особено на д-р Џејмс Јуинг, неговиот претпоставен кој ја промовирал радиотерапијата и ја забранил употребата на токсините на Колеј. Зад Јуинг стоеле и финансиски интереси, преку огромна инвестиција во радиум. Кога Корнелиус Роудс го презел истражувањето во 1955 година, производството било запрено, а FDA во 1963 година ги прогласил токсините за „нов лек“, правејќи ја нивната употреба нелегална надвор од испитувањата, иако веќе биле третирани илјадници пациенти.

Хелен Колеј Наутс: Ќерката што го сочува наследството и основа институт за истражување на рак

По смртта на Колеј во 1936 година, неговата работа речиси исчезнала од историјата. Но, неговата ќерка Хелен започнала да ги прегледува документите и во 1953 година основала Институт за истражување на рак — првата организација за имунологија на рак, инспирирана од нејзиниот татко. Нелсон Рокфелер ѝ обезбедил почетни средства од 2.000 долари, континуирајќи ја мисијата што започнала со трагедијата на Беси Дашил пред децении.

Денес: Колеј се признава како „татко на имунотерапијата“, а неговата идеја го трансформира светот

Модерната наука покажа дека Колеј бил во право — засилениот имунолошки систем може да напаѓа некои видови рак. Токсините на Колеј предизвикувале таканаречена цитокинска бура — моќна реакција што ги напаѓа и туморските клетки. Денешната имунотерапија против рак, вклучувајќи инхибитори, CAR-T клетки и вакцини, се базира на истиот принцип: имунитетот на пациентот е најсилното оружје против ракот. Стручњаците сега сметаат дека Колеј бил само пред своето време.

Една 18-годишна смрт и едно чудо: Историјата сѐ уште ја должи славата на пионерот Колеј

Беси Дашил починала на 18 години, а Фред Штајн со најавен неизлечив рак живеел со децении, благодарение на една инфекција и моќен имунитет. Колеј 45 години се борел да го докаже тоа што го видел — но бил исмејуван и исклучен. Денес името му ретко се спомнува, иако неговата идеја е основата на третмани вредни милијарди долари. Во 2018 година, Нобеловата награда за медицина ја добија научници што ги опишаа истите механизми што Колеј ги користел интуитивно уште пред 130 години.