Во Германија сè повеќе луѓе едвај врзуваат крај со крај: што ни кажуваат бројките за сиромаштијата, пензиите и секојдневниот живот
Германија со децении беше балканскиот симбол за „нормален живот“: земја каде што работиш, штедиш, градиш и на крај си сигурен дека државата нема да те остави. Затоа реченицата звучи речиси неверојатно кога ќе ја каже човек што ја гледа таа реалност одвнатре. Мехмед Смајиќ, новинар на Дојче Веле во Келн, ја формулира со изненадување што не е за камера, туку за себе: „Чудно ми звучи да кажам, ама во Германија сè повеќе луѓе едвај врзуваат крај со крај.“ И не зборува за маргинални случаи. Зборува за тренд што расте и за бројки што веќе не можат да се сокријат зад митот за „најсилната економија во Европа“.

Содржина:
- Повеќе од 13 милиони Германци се изложени на ризик од сиромаштија и тоа е 16% од населението
- Невработени, самохрани родители и луѓе што живеат сами се најпогодени од сиромаштија
- Стареењето на населението создава неиздржлив притисок врз пензискиот и социјалниот систем
- Здравството под закана: можно е основното да стане луксуз за најсиромашните
- Онлајн купување намирници станува нова реалност во секојдневниот живот на Германците
- Германскиот мит за стабилен живот исчезнува, а балканците треба да ја видат реалната слика
Повеќе од 13 милиони Германци се изложени на ризик од сиромаштија и тоа е 16% од населението
Според податоци што ги посочува Мехмед Смајиќ, 13,3 милиони луѓе во Германија минатата година биле изложени на ризик од сиромаштија. Тоа е околу 16,1% од населението — бројка што ја менува сликата за Германија како „бастион на средната класа“. Ризикот се мери преку прагот од 60% од средниот доход. За самец, прагот е околу 1.446 евра нето месечно. Не станува збор за луѓе без приходи туку за луѓе кои работат или добиваат нешто, но не доволно за безбедно живеење. Главните причини се ниски примања, постојан раст на трошоците за живот и ослабена заштита од социјалната држава. „Системот“ што порано амортизираше удари, сега сè почесто ги пропушта.

Невработени, самохрани родители и луѓе што живеат сами се најпогодени од сиромаштија
Невработените се најтешко погодени, со многу висок процент под границата. Самохраните родители се изложени бидејќи трошоците се исти или поголеми, а товарот е само на еден човек. Луѓето што живеат сами ги носат сите трошоци сами: кирија, храна, струја, греење. Друга клучна група се луѓето со несигурни работни места: привремени договори, мал број работни часови, лоши услови. Таквите работи туркаат кон сиромаштија постепено, месец по месец. Околу 17,6 милиони луѓе живеат во ризик од сиромаштија или социјална исклученост. Сиромаштијата не е табела — таа е дете без доволно топла јакна, семејство што штеди на греење, одложен лекарски преглед за да се преживее месецот.

Стареењето на населението создава неиздржлив притисок врз пензискиот и социјалниот систем
Германија се соочува со постепено зголемување на бројот на пензионери и намалување на работоспособната популација. Пензискиот и социјалниот систем се одржуваат преку придонеси од активните работници. Кога бројот на пензионери расте побрзо од работниците, финансискиот товар се зголемува. Работната сила веќе е постара: значителен дел од вработените се меѓу 55 и 64 години, а просечната возраст за пензионирање е околу 64,7 години. Политичките решенија се комплексни: повеќе луѓе да работат подолго, поголема вклученост на жените и постарите, целна имиграција на квалификувана работна сила и јакнење на дополнителната пензиска штедња. Заклучокот на Смајиќ: „Што подолго се одложува, промените ќе бидат поболни и поскапи.“

Здравството под закана: можно е основното да стане луксуз за најсиромашните
Јавната дебата во Германија се разгоре откако се предложи стоматолошките услуги да се исфрлат од задолжителното здравствено осигурување. Иако владата брзо го отфрли предлогот и тврди дека нема планови основниот трошок да премине на граѓаните, дискусијата покажува дека постои притисок за штедење во здравството. Ако стоматологијата стане „приватен луксуз“, најмногу ќе страдаат луѓето со ниски приходи — тие ќе одложуваат третман и ќе се соочуваат со посериозни здравствени компликации, што на крај ќе чини повеќе. Многу луѓе веќе сега доплаќаат за скапи материјали и импланти. Прашањето е дали основната грижа ќе остане достапна за сите.

Онлајн купување намирници станува нова реалност во секојдневниот живот на Германците
Купувањето преку интернет, што некогаш беше резервирано за техника и облека, сега се шири и кај прехранбените производи. Причината е едноставна: се штеди време, избегнува гужва, а тежок пазар пристигнува до врата. Ова е важно за постари луѓе, за лица со здравствени пречки или за тие без автомобил. Истражување од Институт за трговски истражувања во Келн покажува дека онлајн нарачките на намирници пораснале над 10% во 2025, иако уделот во целата трговија е околу 3%. Цените се речиси идентични со класичните продавници — разликите се неколку центи, а доставата чини неколку евра или е бесплатна.

Германскиот мит за стабилен живот исчезнува, а балканците треба да ја видат реалната слика
Смајиќ заклучува дека Германија не е повеќе „бајка“ што гарантира стабилен живот за секој, без разлика кој е, колку работи и под кои услови работи. Едно е јасно: дури и најсилните системи, со раст на трошоци, несигурни работни модели и стареење на население, почнуваат да создаваат ранливост. Сиромаштијата не е нешто што се случува само кај другите — таа е ризик што ги погодува сè повеќе луѓе. За Балканот ова е предупредување да се гледа трезвено — не само на платата, туку и на трошоците, договорот, сигурноста и пристапот до здравство. Најголемиот шок е не кога некој е сиромашен во сиромашна земја, туку кога почнува да се плаши и во земја што ја сметавме за модел.

Коментирај анонимно