Македонскиот град што виси на карпа: Куќи кои ѝ пркосат на бездната повеќе од 200 години
Кога за првпат ќе го погледнете овој пејзаж, тешко е да поверувате дека станува збор за вистинско населено место, а не за сценографија од некој историски или фантастичен филм.
Стрмни и сурови карпи се издигнуваат високо над длабокиот речен кањон, а на нивните речиси вертикални падини стојат десетици бели куќи, наредени една врз друга. Оддалеку изгледаат како буквално да лебдат над бездната.
Содржина:
- Старите мајстори од крајот на 18 и почетокот на 19 век граделе таму каде што денес би се барале бетон и челик
- Темели врежани во карпа, сантрачи во ѕидовите и чардаци над реката
- Покривот на долната куќа понекогаш станувал двор или пат за горната
- Многумина мислат дека ова е некаде на Медитеранот, но карпите се над Вардар
- Велес, градот на мостовите и гемиџиите, го чува овој градителски пркос
Старите мајстори од крајот на 18 и почетокот на 19 век граделе таму каде што денес би се барале бетон и челик
Она што најмногу ги воодушевува патниците и архитектите од целиот свет е едно прашање: како е можно овие градби да опстојуваат веќе повеќе од двесте години на ваков исклучително тежок терен?
Додека современото градежништво бара масивни бетонски столбови и длабоки челични потпори, старите мајстори градители користеле генијални инженерски решенија што совршено ѝ пркосат на гравитацијата.

Темели врежани во карпа, сантрачи во ѕидовите и чардаци над реката
Темелите на овие домови се врежани директно во цврстата карпа. Изградени се од делкани камени блокови, поврзани со варов малтер и дрвени појаси, познати како сантрачи, кои дејствуваат како природен амортизер при сеизмички потреси.
Како што куќата се издигнува во висина, нејзините горни катови стануваат полесни, со специфична бондручна дрвена конструкција. Чардаците и доксатите се испуштени нанадвор кон реката, надвиснати директно над карпестата стрмнина.
Покривот на долната куќа понекогаш станувал двор или пат за горната
Секоја куќа била градена со исклучителна почит кон соседите и кон релјефот. Поради амфитеатралната поставеност на теренот, ниту еден дом не му го затвора погледот, сонцето или свежиот воздух на домот што се наоѓа зад него.
Така настанал автентичен лавиринт од тесни калдрмисани сокаци, стрмни скалишта и премини, каде што духот на минатото сѐ уште живее меѓу каменот, дрвото и реката.

Многумина мислат дека ова е некаде на Медитеранот, но карпите се над Вардар
Странските патеписци и туристи често го споредуваат овој фасцинантен предел со светски познатите висечки куќи во Куенка во Шпанија или со античките карпести населби во јужна Италија.
Зачудувачки е што многумина, гледајќи ги ваквите фотографии на социјалните мрежи, помислуваат дека станува збор за некоја далечна медитеранска земја.
Велес, градот на мостовите и гемиџиите, го чува овој градителски пркос
Ова архитектонско ремек-дело се наоѓа токму во срцето на Македонија. Станува збор за Велес — градот на мостовите, на гемиџиите и на вековниот градителски пркос.
Неговите стари куќи над карпите на реката Вардар претставуваат еден од најневеројатните бисери на македонското културно наследство.


Коментирај анонимно