Сè за аутофагијата – вградениот систем за самолекување на твоето тело и како ти секој ден го гасиш

Содржина:

• Аутофагијата како совршен систем за рециклирање на клеточниот отпад
• Мозокот, срцето и ракот зависат од ефикасноста на аутофагијата
• Платформи за поддршка на луѓето кои се борат со рак во Македонија
• Стареењето е директно поврзано со намалувањето на аутофагијата
• Гладувањето го активира механизмот за аутофагија
• Вежбањето, спиењето, изложеноста на студ и сауната силно го поттикнуваат процесот на аутофагија
• Поентата: како да си го вратиш најстарото средство за обнова на телото

Аутофагијата како совршен систем за рециклирање на клеточниот отпад

Секоја клетка во телото е фабрика која работи непрекинато. Произведува протеини, склопува органели, генерира енергија, реагира на сигнали. И како секоја фабрика, произведува и отпад и се троши. Протеините погрешно се превиткуваат и стануваат токсични. Митохондриите стареат и стануваат нефункционални. Патогени навлегуваат. Клеточните компоненти треба да се рециклираат. Аутофагијата ги решава сите овие проблеми преку еден механизам. Ги идентификува компонентите кои треба да се отстранат, ги опкружува со мембрана и формира везикула наречена аутофагозом, ја доставува до лизозомот, ги разградува содржините и ги ослободува назад во клетката. Клетката го јаде сопствениот отпад и го користи рециклираниот материјал за да се обнови. Затворен биолошки систем за рециклирање со извонредна ефикасност.

Мозокот, срцето и ракот зависат од ефикасноста на аутофагијата

Мозокот е органот најзависен од ефикасна аутофагија. Невроните не можат да се делат за да го разредат акумулираниот оштетен материјал. Сè што невронот го акумулира, го акумулира трајно, освен ако аутофагијата не го исчисти. Протеинските агрегати кои ги дефинираат невродегенеративните болести, бета-амилоид и тау кај Алцхајмер, алфа-синуклеин кај Паркинсон, се точно она кое аутофагијата постои да го спречи. Нивното акумулирање го одразува, во значителна мера, неуспехот на аутофагијата да ги исчисти доволно брзо.
Срцето е орган кој непрекинато се контрахира, со извонредна митохондриска густина. Неговите митохондрии мора непрекинато да се обновуваат за да се спречи акумулирање на оштетени, ROS-генерирачки митохондрии. Срцеви модели без аутофагија развиваат кардиомиопатија и предвремена смртност.
Кај ракот, односот е посложен. Пред малигна трансформација, аутофагијата е туморсупресивна. Ги чисти оштетувањата кои создаваат услови поволни за рак. Неколку гени за туморска супресија се регулатори на аутофагија, и тоа е точно онаа заштита која паѓа кога аутофагијата се намалува со возраста, точно во времето кога мутациониот товар е највисок.

Платформи за поддршка на луѓето кои се борат со рак во Македонија

Науката за аутофагија, ракот и клеточното обновување е комплексна и се развива секој ден. За сите кои денес се соочуваат со онколошка дијагноза, за нив самите и за нивните семејства, постои место каде можат да најдат поддршка, информации и насока во Македонија. cancer.mk е платформа посветена токму на тоа. На едно место се наоѓаат ресурси, совети и заедница за луѓе кои ја водат најтешката битка во животот. Никој не треба да ја води сам.

Стареењето е директно поврзано со намалувањето на аутофагијата

Едно од најконзистентно документираните наоди во геронтологијата: аутофагијата се намалува со возраст. И тоа намалување не е само маркер на стареење, тоа е еден од неговите примарни двигатели. Кај квасец, црви, муви и глувци, генетски интервенции кои ја зголемуваат аутофагијата го продолжуваат животниот век. Спротивно, исклучувањето на аутофагијата го забрзува стареењето. Зошто се намалува со возраст? Неколку причини работат истовремено: намалена експресија на гени за аутофагија во повеќе ткива, лизозомална дисфункција, лизозомите стануваат помалку кисели и помалку способни да ги разградат содржините, акумулирање на липофусцин, оксидиран молекуларен отпад кој не може да се разгради и физички го пополнува волуменот на лизозомите, и хронична mTOR активација, метаболичкиот контекст на модерното стареење, постојана изобилност на калории и намалена активност.

Гладувањето го активира механизмот за аутофагија

Најробусниот и најдобро документиран начин за активирање на аутофагија е гладување. Механизмот е јасен. Храна, особено јаглени хидрати и протеини, го стимулира инсулинот и mTOR, потиснувајќи ја аутофагијата. Во отсуство на храна, инсулинот паѓа, mTOR се инхибира, AMPK се активира и аутофагијата се индуцира. По 12 до 16 часа без јадење, акумулацијата на гликоген во црниот дроб се намалува, шеќерот во крвта паѓа, инсулинот опаѓа. Значајна аутофагиска индукција почнува. Тоа е прагот до кој повеќето луѓе треба да стигнат, и причината зошто временски ограниченото јадење во прозорец 16:8 има биолошко значење надвор од обично управување со калории. По 24 до 48 часа, аутофагијата е значително покачена низ повеќе ткива. По 48 до 72 часа, длабока аутофагија со значително зголемен промет на протеини и ремоделирање на имунолошкиот систем. Оваа должина бара внимателна имплементација и не е соодветна за секого.

Вежбањето, спиењето, изложеноста на студ и сауната силно го поттикнуваат процесот на аутофагија

Акутното вежбање е моќен активатор на аутофагијата преку AMPK активација. И она кое е критично: аутофагијата предизвикана од вежбање не е само стресен одговор. Таа е механизмот преку кој вежбањето ги произведува своите метаболички придобивки. Модели на глувци кај кои е генетски блокирана аутофагијата предизвикана од вежбање не ги покажуваат подобрувањата во метаболизмот на гликозата и срцевата функција кои вежбањето нормално ги произведува.
Аутофагијата следи циркадиски ритам, највисока за време на гладување и одмор, најниска за време на јадење и активност. Нарушувањето на спиењето го нарушува овој ритам. Ноќниот систем за чистење во мозокот, глимфатичкиот систем, работи во соработка со невронската аутофагија за да ги исчисти протеинските агрегати кои се акумулираат за време на будните часови. Хроничното нарушување на спиењето ги оштетува двата системи.
Изложеноста на студ активира AMPK и индуцира аутофагија. Сауната индуцира аутофагија преку механизми посредувани со протеини на топлотен шок. Редовната употреба на сауна е поврзана во големи фински студии со значително намалена кардиоваскуларна смртност и ризик од невродегенеративни болести.

Поентата: како да си го вратиш најстарото средство за обнова на телото

Болестите на стареење не се едноставно неизбежна последица на времето. Тие се, во значителна мера, последица на систем за чистење на кој повеќе не му се дозволува да ја врши работата. Клетката која никогаш не гладува никогаш целосно не се исчистува. Митохондриите кои никогаш не се исчистуваат акумулираат оштетување побрзо отколку можат да се заменат. Протеинските агрегати кои аутофагијата би ги исчистила се акумулираат наместо тоа, тивко и прогресивно. Но системот за чистење не е исчезнат. Тој е потиснат. А тоа може да се промени. Не преку еден додаток или протокол. Туку преку акумулираната мудрост на она за кое биологијата е обликувана: наизменично гладување, барање на физички напор, обновување на вистински сон, предизвикот на температура и движење, фитохемиската интелигенција на разновидна растителна храна. Аутофагијата не е клеточен технички детал. Тоа е биологија на обновување.