Светските научници со децении се фасцинирани од Македонија затоа што кај нас се крие тајна за Сонцето стара 4,3 милиони години што ја нема никаде во светот

Длабоко во пазувите на планината Кожуф, во близина на македонско-грчката граница, се наоѓа древното рудно наоѓалиште Алшар. Ова место со децении го привлекува вниманието на водечките светски физичари, геолози и астрономи, бидејќи во неговата карпеста тишина се наоѓа исклучително редок рубинско-црвен минерал наречен лорандит. Според научниците, токму тој е единствен природен клуч за одгатнување на тајните на Сонцето стари над 4,3 милиони години.

Рубинско-црвениот лорандит е составен од талиум, арсен и сулфур

Во современата нуклеарна и астрофизика овој минерал се смета за вистински „свет грал“. Причината е неговата способност да служи како идеален природен геохемиски детектор на сончеви неутрина — субатомски честички со речиси нулта маса кои се создаваат при термонуклеарните реакции длабоко во јадрото на Сонцето и непречено патуваат низ вселената.

ЛОРЕКС ја следи трагата што сончевото неутрино ја остава во атом на талиум-205

Во меѓународните научни кругови со години се развива реномираниот проект наречен ЛОРЕКС (LOREX – LORandite EXperiment). Неговиот механизам се базира на фасцинантен физички процес: кога нискоенергетско сончево неутрино ќе се судри со атом на талиум-205 во лорандитот, тоа предизвикува нуклеарна трансформација при што се создава олово-205.

ЛОРЕКС ја следи трагата што сончевото неутрино ја остава во атом на талиум-205

Под дебелите карпи на Алшар се чува сончева сметка стара 4,3 милиони години

Бидејќи лорандитот во Алшар лежи заштитен милиони години, научниците можат преку прецизно мерење на акумулираните атоми на олово во кристалите да го пресметаат историскиот флукс на сончевото зрачење. Таквото мерење нуди непобитен доказ за тоа како функционирала сончевата печка во далечното геолошко минато.

Минимални траги има и на други места, но само Алшар има доволно чист лорандит за експериментот

Иако минимални траги од лорандит се пронајдени на неколку изолирани точки во светот, рудникот Алшар во Македонија е единственото место на планетата Земја каде што овој минерал постои во доволни количини и со доволна чистота за ваквиот комплексен глобален научен експеримент да се спроведе во пракса. Поради ова уникатно геолошко богатство, Алшар останува природен споменик и научен светилник од светска класа, кој ја става Македонија во самиот центар на најнапредните истражувања за потеклото и иднината на нашиот Сончев систем.

Коментирај анонимно

Вашата адреса за е-пошта нема да биде објавена. Задолжителните полиња се означени со *